Lalka, Bolesław Prus

Długie lata tłuczenia pozytywizmu w szkole przekonały mnie, że nigdy nie zainteresuje mnie to okropne pragmatyczne podejście do życia. Tym bardziej śmieję się teraz z samej siebie za każdym razem, gdy cieszę się jak dziecko w obliczu fragmentów Lalki, które jak ulał pasują do poglądów Ayn Rand.

Program przedstawiony w Lalce jest bardziej prospołeczny, ale dzieli z Atlasem… uznanie pracy za najwyższą wartość i pogardę dla klas próżniaczych. Mało interesowały mnie wszystkie wątki romantyczno-intryganckie, o wiele bardziej zaś te przeładowane ideologicznie rozmowy czy wewnętrzne monologi. Wiek dziewiętnasty! Hurra! Widać jakieś wpływy kultury angielskiej! Strasznie się cieszę, że dopiero teraz przeczytałam tę książkę, a nie w liceum, gdzie zapewne zmuszono by mnie, żeby patrzeć na nią w określony sposób.

Nie byłabym sobą, gdybym nie poruszyła też spraw okołofeministycznych. Z jednej strony na duży plus zapisuję, że jedną z ważniejszych tez tej książki było, że kobiety nie są wcale istotami idealnymi, pełnymi wyższych uczuć, lecz rządzą nimi równie “zwierzęce” instynkty jak mężczyznami. Z drugiej strony nie mogłam nie przewracać oczami nad wszystkimi bardzo poważnie wypowiadanymi kwestiami, w których uznawano kobiety za podrzędne intelektualnie i niezdatne do pracy. Wiem, 19. wiek, inne wszystko itd., jednak nie do końca widzę uzasadnienie dla umieszczania tego typu uwag, zwłaszcza wypowiadanych ustami demokratów.

Próbowałam podejść do tej książki z perspektywy Izabeli, ale nie dało się. Bardzo konsekwentnie jej postać przedstawiana jest w jak najgorszym świetle i może stąd właśnie wzięła się ta nutka mizoginii…

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s